Hoe werkt de 80/20 regel?

Er wordt vaak gesproken over de 80/20-regel, maar de bijbehorende richtlijnen zijn zelden duidelijk uiteengezet. In deze blog bespreken wij de werking van deze regel. Het is echter belangrijk op te merken dat de toepassing per individu kan verschillen. Indien u uw dosha-type kent, kan dit een waardevolle ondersteuning bieden bij het integreren van deze regel in uw levensstijl.

De 80/20-regel in voeding zegt eigenlijk: het is niet iets wat je elke dag moet volgen, maar meer een patroon over de week of een langere periode.

Een voedingspatroon dat voor 80% bestaat uit voedzame en ondersteunende keuzes, laat 20% ruimte voor genot.

Het is echter cruciaal te begrijpen dat deze verdeling niet op dagelijkse basis, en eveneens niet letterlijk per maaltijd, dient te worden geïnterpreteerd.

Wat wordt er dan wel bedoeld?

Meestal wordt deze verhouding geëvalueerd over een langere termijn, bijvoorbeeld:

• per week

• of als algemeen leefstijlpatroon (globale benadering)

Het is dus niet de bedoeling dat men denkt:

“Maandag 80% gezonde voeding, 20% taart.”

In plaats daarvan betekenen deze percentages:

Wanneer uw voedingspatroon over een bepaalde periode voor het merendeel voedzaam is, blijft er ruimte voor flexibiliteit.

Concreet voorbeeld (per week bekeken)

Stelt u zich het volgende voor:

• U consumeert 3 maaltijden per dag, wat neerkomt op 21 maaltijden per week.

• 80% daarvan komt overeen met ongeveer 16-17 voedzame maaltijden.

• 20% vertegenwoordigt 4-5 momenten waarin ruimte is voor extraatjes.

Dit kan omvatten:

• Een stuk appeltaart.

• Pizza op vrijdag.

• Chocolade bij de thee.

• Een glas wijn.

Het is van belang te benadrukken: dit betekent geen 20% van elke dag als excuse om te overcompenseren.

Waarom niet per dag?

Wanneer deze principes dagelijks worden toegepast, is de neiging bij individuen vaak om te redeneren:

• “Gezond ontbijt, dus vanavond kan ik me laten gaan.”

Deze benadering leidt vaak tot ongewenste resultaten (oerbrein – u bent vast bekend met de mechanismen). De 80/20-regel is specifiek ontworpen om:

• Perfectionisme te verminderen.

• Schaamtegevoelens te minimaliseren.

• Binge-gedrag te voorkomen.

• Over tijd een gezonde balans te creëren.

Belangrijk (zeker bij uw constitutie)

Indien u volgens de Ayurveda een Vata-dominantie heeft die uit balans is, zult u merken dat stabiliteit beter werkt dan het dagelijks schommelen tussen extreem gezond en extreem los.

Voor u zou dit eerder inhouden:

• Basisvoeding die warm, voedzaam en stabiel is.

• Af en toe bewuste genietmomenten.

• Geen grote pieken en dalen in voedingskeuzes.

Voor Pitta (gemiddeld in balans)

Pitta waardeert structuur en kan geneigd zijn tot overmatige discipline.

• 80% = verkoelende, voedzame en regelmatige voeding.

• 20% = genieten zonder schuldgevoel.

Een belangrijk punt in dit kader is dat de 20% ervoor zorgt dat Pitta niet te strikt wordt.

Voor Vata (gemiddeld in balans)

Vata gedijt bij stabiliteit.

• 80% = warm, voedzaam en regelmatig.

• 20% = kleine bewuste genietmomenten.

Het is essentieel dat deze momenten niet dagelijks fluctuerend zijn, maar gelijkmatig over de week worden verdeeld.

Voor Kapha (gemiddeld in balans)

Kapha kan troost zoeken in voedsel.

• 80% = lichte, activerende en stimulerende voeding.

• 20% = genieten zonder vast te blijven hangen.

Een belangrijk aspect is echter dat de 20% gericht is op genieten, en niet als dagelijkse gewoonte moet worden beschouwd.

Concreet voorbeeld

Stel: 21 maaltijden per week
→ 16-17 voedzame
→ 4-5 flexibele keuzes.

Dit kan bijvoorbeeld zijn:

• Appeltaart op zondag.

• Een pizza-avond.

• Chocolade bij de thee.

• Uit eten.

Het is essentieel om te vermijden dat men elke dag "iets omdat het mag" hanteert.

Tot afsluiting

De 80/20-regel is geen rekensom. Het is een optimaal hulpmiddel tegen perfectionisme. Balans ontstaat niet dagelijks, maar over een langere periode.